Онкологияға күмән туынған кезде қатерлі ісікке қандай талдаулар тапсыруға болады

Қатерлі ісікке талдаулар – онкологияға күдік туындаған кезде жүргізілетін зертханалық зерттеулер кешені. Пациенттің шағымдарына және ауру түріне байланысты онколог аппараттық және зертханалық диагностиканы тағайындайды.

Қатерлі ісікке арналған бір ғана талдау нақты ауруды дәл көрсете алмайтынын білу маңызды. Онкологияны тексеру – көп сатылы процесс. Бұл мақалада біз онкологияны ерте диагностикалауға қандай скрининг көмектесетінін және дәрігер қан анализінде қатерлі ісік белгілерін қалай анықтай алатынын егжей-тегжейлі қарастырамыз.

Қатерлі ісікке күдік туындағанда не істеу керек?

Егер адам өзінде онкологиялық ауру бар деп күдіктенсе, ең алдымен отбасылық дәрігеріне қаралуы қажет. Кеңес беру барысында дәрігер отбасылық анамнезді талдап, пациентті тыңдап, онкологиялық орталыққа жолдама бере алады. Жеке клиникаға жүгінген жағдайда, жолдамасыз маманнан кеңес алуға болады.

Пациентте онкологиялық аурудың қандай түрі болуы мүмкін екеніне байланысты дәрігер одан әрі тексерулер тағайындайды. 

Қатерлі ісікке арналған талдаулардың нұсқалары мен аппараттық диагностика әдістері онкологияның әр түрі үшін әртүрлі болады. Мысалы, ми ісігіне күдік туындағанда неврологиялық тексеру, мидың МРТ және КТ зерттеулері жүргізіледі. Биопсия (тін үлгісін алу) диагнозды нақтылауға және ісік түрін анықтауға мүмкіндік береді.

Лейкоз кезінде арнайы гематологиялық талдаулар тапсырылады. Дәрігерлер пациентке жұлын миынан үлгіні зерттеу үшін стернальды пункция жасайды.

Онкология кезіндегі қан анализі зертханалық диагностиканың өзгермейтін әдісі болып қала береді. Ол диагноз қою кезеңінде ғана емес, сонымен қатар қатерлі ісікті емдеу барысында да жүргізіледі.

Қатерлі ісік зертханалық әдістермен қалай анықталады

Америкалық Кливленд академиялық медициналық орталығы қатерлі ісікті зертханалық зерттеулердің 4 негізгі санатын анықтайды:

1. Жалпы қан талдаулары (ЖҚТ).
2. Қандағы ақуызға талдау.
3. Айналымдағы ісік жасушаларына (СТС) талдаулар.
4. Онкомаркерлер.

Қанның зертханалық талдаулары қатерлі ісіктің барлық түрлерінде жүргізіледі. Зерттеушілердің пікірінше, олар Ходжкин лимфомасы, лейкемия, Ходжкин емес лимфома және көптеген миелома кезінде ең көрсеткіш болып табылады.

Биохимиялық қан анализі жалпы ақуыз бен несепнәр деңгейінің төмендеуін анықтауға мүмкіндік береді. Дәрігер дәнекер тіннің қатерлі ісігіне (саркома) күдік туындаған кезде биохимияны тағайындауы мүмкін.

Қан ақуызына арналған тест электрофорез деп аталатын арнайы процесті қолданады. Бұл ақуыздар – иммуноглобулиндер, оларды иммундық жүйе миелома сияқты ауруларға жауап ретінде өндіреді.

Айналымдағы ісік жасушалары – қатерлі ісіктен бөлініп, жалпы қан ағымына түскен атипті жасушалар. Онкология кезінде мұндай қан анализін жоғары технологиялық зертханада жүргізу маңызды. Шетелдік клиникалардың мамандары осылайша аномальды жасушалардың ең аз мөлшерін де анықтап, диагнозды растай алады.

Қатерлі ісікке арналған талдауларды толығырақ қарастырайық.

Жалпы қан анализінде қатерлі ісікті не көрсетеді

ЖҚА қатерлі ісікке күдік туындаған кездегі тексерулер жүйесіне кіреді. Жалпы қан анализі зерттеудің жалғыз сенімді әдісі бола алмайды, алайда кейбір көрсеткіштер пациентте қатерлі ісік ісігінің бар екенін көрсетуі мүмкін.

Онкология кезінде жалпы қан анализі не көрсетеді?

Қан анализінің өзгеруі қабыну процесінің бар екенін ғана емес, басқа да жағдайларды көрсетуі мүмкін. Дәрігер мұндай ауытқуларға назар аударып, пациентке онкологқа қаралуды ұсынуы керек:

• егер қанның ұюы қалыптыдан жоғары болса;
• ЭТЖ жоғары болса (эритроциттердің тұну жылдамдығы 80-90мм/сағ);
• егер лейкоциттер деңгейі 10х109/л-ден жоғары болса;
• қандағы тромбоциттер санының жоғарылауы анықталса (400х109/л-ден жоғары).

Жалпы қан анализінде кез келген аномальды өзгерістер қатерлі ісікті көрсетуі мүмкін. Мысалы, гемоглобиннің тым төмен деңгейі темір тапшылық анемиясына ғана тән емес. Бұл көрсеткіштің төмендеуі (гемоглобин 120 г/л-ден төмен) лейкемия, бүйрек және қуық қатерлі ісігі кезінде байқалады.

Қан анализі қалыпты болса, адамда қатерлі ісік болуы мүмкін бе?

Cleveland Clinic деректері бойынша, қатерлі ісік қан анализінің қалыпты нәтижелерінде де болуы мүмкін. Себебі, ЖҚА өздігінен қатерлі ісіктің барлық түрлерін анықтай алмайды.

Кейбір қан жасушаларының жоғары деңгейі қабынуды, қатерсіз ісіктерді көрсетуі мүмкін. Тіпті ісік жасушаларының ДНҚ-сына арналған ең жаңа талдаулар, ең алдымен, онкологиялық науқастардың жағдайын бақылау немесе терапияны таңдау үшін қолданылады, ал бастапқы диагностика үшін емес.

Онкология кезіндегі қан анализі: арнайы тесттердегі көрсеткіштер

Қан анализдерінің көпшілігі ісіктерді диагностикалау үшін өздігінен қолданылмайды. Бірақ олар медициналық топқа одан әрі тексерулерді тағайындауға көмектесетін нұсқаулар бере алады. Қатерлі ісіктің көптеген түрлері үшін тестілеу үшін жасуша үлгісін алу процедурасы қажет.

Мэйо ғылыми қызметкерлерінің пікірінше, болашақта бұл тесттер онкологиялық ауруларды симптомсыз нөлдік сатыда анықтау үшін қолданылуы мүмкін.

Онкомаркерлердің көмегімен қатерлі ісік қалай диагностикаланады

Онкомаркер – бұл ағзада қатерлі ісік өсуіне жауап ретінде өндірілетін зат. Бұл заттардың кейбіреулерін несеп, қан және ағза тіндерін талдау арқылы анықтауға болатындықтан, бұл маркерлер онкологияның кейбір түрлерін диагностикалаудың басқа әдістерімен бірге қолданылуы мүмкін. Онкомаркерлерге арналған тесттер адамның емдеудің белгілі бір түрлеріне реакциясын болжауға және бақылауға, сондай-ақ қайталануларды анықтауға көмектеседі.

Неліктен онкомаркерлерге арналған тесттер адамдарды жаппай скринингтен өткізуге жарамайды?

Зерттеудің бұл түрі шетелдік онкоорталықтарда кеңінен қолданылғанымен, ол адамдарды қатерлі ісікке жаппай тексеруге жарамайды. Медициналық бақылау кеңесінің мүшелері Testing.com ресурсына тестілеу шектеулеріне қатысты келесі тезистерді жариялады:

• кейбір онкомаркерлер онкологияға жатпайтын аурулары бар адамдарда жоғары болуы мүмкін;
• қатерлі ісіктің белгілі бір түрі бар әрбір пациентте сәйкес онкомаркердің деңгейі жоғары болмайды;
• әрбір қатерлі ісікте онымен байланысты деп анықталған онкомаркер жоқ.

Онкомаркерлерге арналған тесттердің пайдасы неде?

Мұндай тесттер қосымша ақпарат береді. Ерекше симптомдары бар адамда қатерлі ісікті анықтауға және оны ұқсас симптомдары бар басқа жағдайлардан ажыратуға көмектесу үшін онкомаркерлерді қолдануға болады.

Қатерлі ісіктің кейбір түрлеріне арналған онкомаркерлер мысалдары.

Бұл тесттер онкологиялық аурудың пайда болуына әсер ететін факторлар болған кезде жүргізілуі мүмкін. Белгілі бір онкомаркерді анықтау аурудың бар екенін көрсетеді:

• Кальцитонин – қалқанша безінің қатерлі ісігі;
• NSE – өкпе обыры;
• СА 15-3 – сүт безі обыры;
• СА 72-4 – асқазан обыры;
• Альфа-фетопротеин – бауыр обыры, аналық без немесе аталық без тератокарциномасы;
• СА 19-9 – АІЖ органдары мен ұйқы безінің обыры;
• Бета-2-микроглобулин – лимфома, лимфоцитарлық лейкемия немесе көптік миелома;
• PSA – қуық асты безінің обыры.

Қатерлі ісікті ерте кезеңдерде қалай анықтауға болады

Қатерлі ісікті организмге тарап үлгермей тұрып, ерте кезеңде анықтауға болады. Сондықтан қатерлі ісікті үнемі скринингтен өткізу өте маңызды.

Ауру түріне байланысты қатерлі ісікке әртүрлі скринингтер жүргізуге болады. Зерттеулерді анықтау үшін отбасылық анамнезді, жасты және аурулардың дамуына қауіп факторларының болуын объективті бағалау қажет.

Қашықтықтан зертханалық диагностика

Әлемнің кез келген нүктесінен келген пациенттер өз талдауларының нәтижелерін мамандандырылған неміс зертханасына жіберуге мүмкіндігі бар. Бұл пациенттің қанында қатерлі ісіктердің дамуына жауап беретін қауіпті гендерді анықтауға мүмкіндік береді. 

Германиядағы CeGaT генетикалық зертханасында онкология саласында зерттеулер жүргізіледі. Шетелдік пациенттер Experts Medical қолдауымен ол жерге талдау үшін қанды ғана емес, ісік үлгісін де жібере алады. Бұл адамда қатерлі ісік бар-жоғын және оның қандай түріне жататынын нақты анықтауға мүмкіндік береді.

Қатерлі ісікті кәсіби әдіспен қалай тексеруге болады

Кез келген адам қатерлі ісікке нақты тексеруден өтуге мүмкіндігі бар. Кәсіби медицинада бұл онкологиялық чек-ап деп аталады. 

Англиялық Cancer Research UK ұйымының мәліметтері бойынша, қатерлі ісікке тұрақты скринингтің келесі артықшылықтары бар:

• Онкологияны ерте сатысында анықтауға болады. Бұл қатерлі ісікті емдеудің сәтті болу ықтималдығы жоғары екенін білдіреді.
• Кейбір зерттеулер қатерлі ісік алдындағы жағдайды анықтауы мүмкін. Мысалы, жатыр мойны скринингі ағзадағы патологияларды анықтай алады, оларды жатыр мойны обыры пайда болғанға дейін емдеуге болады.

Кеңейтілген Check-Up бағдарламалары шетелдік клиникаларда көп жылдар бойы жүргізіліп келеді. Түркия, Израиль, Испания, Германия және Оңтүстік Корея медициналық орталықтарының пациенттері үшін бұл аурудың ең ерте сатыларында тиімді емдеуге мүмкіндік. Сондықтан денсаулық жағдайын бақылау мақсатында шетелге сапарлар бүкіл әлемде танымал болды.

Чек-ап көмегімен қатерлі ісікті қалай анықтауға болады?

Көбінесе шетелдегі онкологиялық чек-ап бағдарламаларына мыналар кіреді:

• ЖҚА және қанның биохимиялық талдауы;
• нәжісті жасырын қанға талдау;
• спецификалық онкомаркерлерді зертханалық анықтау;
• магнитті-резонанстық томография;
• кеуде қуысы мүшелерінің рентгені
• қалқанша безінің, кіші жамбас мүшелерінің және АІЖ УДЗ.

Пациенттің жынысы мен жасына байланысты ПАП-тесттер және эндоскопиялық тексеру жүргізілуі мүмкін. Меңдер болған жағдайда – меланомаға (тері обыры) қосымша зерттеулер.

Шетелде профилактикалық диагностикадан өтудің артықшылығы неде?

Шетелдегі диагностиканың негізгі принципі – нәтиженің сенімділігі. Зерттеулердің дәлдігі соңғы буын жабдықтары мен жоғары сезімтал тесттер арқылы қамтамасыз етіледі. Бұл диагнозды уақтылы қоюға және емдеуді тез бастауға мүмкіндік береді.

Есте сақтау маңызды.

Онкологиялық ауруларда емдеу нәтижесі диагноздың дәлдігіне тікелей байланысты. Қатерлі ісікті ерте анықтау пациенттің толық сауығуына мүмкіндік береді.

Шетелдік медициналық орталыққа жүгінген кезде пациент қатерлі ісікке тексеруден өтіп, оны Стамбул, Барселона немесе басқа да курорттық қалада демалыспен біріктіре алады.

2025 жылы шетелде онкологиялық тексеру қанша тұрады?

Чек-аптың қорытынды құны процедуралар көлеміне, яғни нақты жағдайда қатерлі ісіктің қалай диагностикаланатынына байланысты болады. Әрбір пациент үшін оның жағдайына ең қолайлы зерттеулер тізімі жасалады.

Шетелдік ауруханалардағы онко чек-ап бағаларының мысалдары:

• Түркия және Оңтүстік Корея – $700-ден бастап;
• Германия – $1 200-ден бастап;
• Израиль – $2 000-нан бастап.

Онкологиялық ауруларды диагностикалау және емдеу үшін қай клиникаға бару керек?

Тұрғылықты жері бойынша жасалған зерттеулердің нәтижелерін қайта тексергісі келетін пациенттер Еуропа, Израиль, Корея Республикасы және басқа елдердің ірі ауруханаларына жүгінгенді жөн көреді. Онкологиялық диагнозға күдік болған жағдайда, болашақта онкологтың көмегі қажет пе немесе басқа маманға жүгіну керек пе екенін нақты білу қажет.

Қатерлі ісік анықталған жағдайда, барлық тексеру нәтижелері қолында болған пациент шетелдік дәрігерден жедел кеңес ала алады. Бұл уақтылы және сапалы терапияны бастауға мүмкіндік береді.

Қатерлі ісікті кешенді диагностикалауды (онкологиялық чек-аптар) және тиісті емдеуді жүргізетін шетелдік медициналық орталықтар:

1. Анадолу Стамбулда. Клиника Джонс Хопкинс атындағы американдық ғылыми-зерттеу госпиталімен ынтымақтасады. Даулы жағдайларда пациенттер АҚШ пен Түркияның үздік дәрігерлерінен қосымша кеңес ала алады.
2. Текнон Барселонада. Клиника медициналық қызмет көрсету сапасы бойынша Еуропада 3-орында. Жоғары мамандандырылған чек-ап 1 күнде жүргізіледі. Мұнда қатерлі ісіктің кез келген түрінде қанның ең дәл талдауларын және онкомаркерлерге тесттерді жасауға болады.
3. Сураски (Ихилов) Тель-Авивте. Клиника Newsweek журналының нұсқасы бойынша шетелдік пациенттерге арналған әлемдегі үздік 10 аурухананың қатарына кіреді. Пациенттерге қатерлі ісіктің тіпті асқынған сатыларында да диагностикалау мен емдеудің барлық заманауи нұсқалары қолжетімді.
4. Асклепиос Гамбургте. Medical Travel Quality халықаралық ұйымы клиникаға медициналық туризм үшін үздік мәртебесін берді. Аурухана онкология саласындағы зерттеулер мен терапияға маманданған.
5. Самсунг Сеулде. Клиника үздік кореялық өндірушілердің жоғары технологиялық жабдықтарымен жабдықталған. Жыл сайын мұнда 30 000-нан астам шетелдіктер қолжетімді бағамен чек-аптан өту үшін келеді.
6. Дёблинг Венада. Жеке клиника онкология саласында жоғары дәлдіктегі және жедел зерттеулер жүргізеді. Медициналық қызмет көрсету сапасы үшін халықаралық және ұлттық марапаттарға ие болған.
7. Манипал Бангалорда. Үндістандық көпсалалы клиника жыл сайын шетелден 2 миллионнан астам пациентті қабылдайды. Қатерлі ісікті емдеу әдістерін таңдау үшін мұнда IBM Watson жасанды интеллект жүйесі қолданылады. Заманауи технологиялар дәл диагноз қою үшін де қолданылады.
8. Сан-Рафаэль Миланда. Клиниканың ғылыми-зерттеу қызметі трансляциялық принцип бойынша құрылған. Зертханалық жаңалықтар медициналық практикаға тез енгізіледі. Госпиталь жоғары технологиялық медициналық қызметтерге маманданған және қатерлі ісікті емдеудің инновациялық әдістерін, соның ішінде гендік терапияны қолданады.
9. Интербалкан Салоникиде. Көпсалалы клиника Массачусетс жалпы ауруханасымен және Гарвард университетімен ынтымақтасады. Медициналық орталық қатерлі ісікті дәл диагностикалау және емдеу үшін ең соңғы еуропалық стандарттарға сай жабдықталған.
10. Амбер Лайф Ригада. Қатерлі ісіктің озық терапиясын жүргізетін бірегей медициналық орталық. Клиника дәрігерлері онкологиядағы диагностика және дәрі-дәрмектерді жеке әзірлеу үшін ең жаңа медициналық жетістіктерді қолданады.

Бұл тізімде шетелден келген пациенттер арасында ең танымал 10 елдің клиникаларының мысалдары келтірілген.

Үздік шетелдік клиникалардың бірінде чек-аптан өту үшін Experts Medical сайтында өтінім қалдырыңыз. Дәрігер-үйлестіруші шетелдік онкологты, қатерлі ісікті диагностикалауға арналған клиниканы таңдауға және сапарды ұйымдастыруға көмектеседі. Сіз өз еліңізден тыс жерде сапалы тексерулерден өтіп, қатерлі ісікке талдауларды қолжетімді бағамен тапсыра аласыз.

Дереккөздер:

• https://www.cancer.org/healthy/find-cancer-early.html
• https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/cancer/in-depth/cancer-diagnosis/art-20046459
• https://www.testing.com/tests/tumor-markers/
• https://my.clevelandclinic.org/health/diagnostics/22338-blood-tests-for-cancer
• https://www.cancerresearchuk.org/about-cancer/cancer-symptoms/spot-cancer-early/screening/what-is-cancer-screening
• https://medicine.ouhsc.edu/news/article/ou-researchers-study-blood-test-with-potential-to-detect-50-types-of-cancer#:~:text=The%20Grail%20multi%2Dcancer%20early,because%20of%20their%20genetic%20dysfunction
• https://www.topichilov.com/novosti_medicini/v-izraile-nachali-provodit-diagnostiku-50-vidov-raka-po-analizu-krovi/
• https://www.galleri.com/what-is-galleri/types-of-cancer-detected